Die Hard: 30 χρόνια μετά την κυκλοφορία της ταινίας που άλλαξε τον ορισμό των Action Films

ΆΝΤΑ ΛΕΙΒΑΔΑ
Posted on Απρίλιος 04, 2018, 8:45 πμ
11 secs

Αν  ψάξουμε όχι απαραίτητα την καλύτερη αλλά την πιο αξέχαστη και ακόμα απολαυστική ταινία του 1988 η απάντηση θα είναι μία. Die Hard!

 

2018… Μετράμε μόλις 3 μήνες στον επιστημονικής φαντασίας αριθμό αυτό, 3 μήνες που όμως μας έχουν καλύψει για γεγονότα τριετίας παγκοσμίως. Μερικά από αυτά; Πρώτα από όλα αρχίζει να χρεώνεται στην Ελλάδα η πλαστική σακούλα 4 λεπτά. Νομιμοποιείται η μαριχουάνα στην Καλιφόρνια. Οι χειμερινοί ολυμπιακοί αγώνες γίνονται στη Νότια Κορέα όπου η οικοδέσποινα χώρα παρελαύνει υπό την ίδια σημαία με τη Βόρειο Κορέα. Η αμερικάνικη κυβέρνηση μένει από χρήματα και κλείνει το δημόσιο. Ο Ερντογάν απειλεί, ο Ιβάν απειλεί ακόμα πιο πολύ, η FIFAκαι αν απειλεί… To Shape of Water παίρνει Όσκαρ καλύτερης ταινίας και το Black Panther γίνεται η καλύτερη ταινία της Marvel και όχι μόνο. Αν σε 30 χρόνια από τώρα κάποιος έγραφε ή σχεδίαζε τέλος πάντων το ολόγραμμα ενός αντίστοιχου άρθρου, το Black Panther θα ήταν πιθανώς η ταινία που θα επέλεγε να εστιάσει. Μία ταινία με πολλά μαθήματα πικρά αλλά και αισιόδοξα για τις περίεργες μέρες που ζούμε τα τελευταία χρόνια. Τώρα, αν εμείς από εδώ που είμαστε κοιτάξουμε 30 χρόνια πίσω πρώτον θα δούμε ότι από άποψη γεγονότων η ανθρωπότητα επαναλαμβάνει γελοιωδώς τον εαυτό της: πόλεμοι, τρομοκρατία, αυτοκινητιστικά δυστυχήματα, ο Reaganπρόεδρος Αμερικής και η ΑΕΛ πρωταθλήτρια Ελλάδας. Αν τώρα ψάξουμε όχι απαραίτητα την καλύτερη αλλά την πιο αξέχαστη και ακόμα απολαυστική ταινία του 1988 η απάντηση θα είναι μία. Die Hard!

Τί είναι αυτό όμως που κάνει το Die Hard τόσο εικονικό που 30 χρόνια μετά παραμένει η καλύτερη πρόταση του είδους ακόμα και αν γυρίστηκαν ταινίες καλύτερές του; Η απάντηση εύκολη αν γνωρίζεις τον ορισμό του Adam Sternbergh για το τι αποτελεί ένα action φιλμ.

Για όσους 2 αναγνώστες δεν έχουν δει ακόμα το Die Hard, πρώτον επανορθώστε άμεσα, και δεύτερον πρόκειται για ένα action thriller φιλμ κατά το οποίο ο αστυνομικός του NYPD John McClane (ναι 2 αναγνώστες που δεν έχετε δει το Die Hard, το όνομα αυτό είναι από εκεί) ή κατά κόσμον Bruce Willis προσπαθεί να σώσει τη γυναίκα του και διάφορους άλλους με την ευκαιρία που έχουν πέσει θύματα ομηρίας στα χέρια του Γερμανού τρομοκράτη Hans Gruber (ναι 2 αναγνώστες και αυτό το όνομα από εδώ είναι) ή κατά κόσμον Alan Rickman κατά τη διάρκεια ενός Χριστουγεννιάτικου πάρτι στο Los Angeles. Να σημειωθεί ότι η ταινία κυκλοφόρησε στις 20 Ιουλίου.

Τί είναι αυτό όμως που κάνει το Die Hard τόσο εικονικό που 30 χρόνια μετά παραμένει η καλύτερη πρόταση του είδους ακόμα και αν γυρίστηκαν ταινίες καλύτερές του; Η απάντηση εύκολη αν γνωρίζεις τον ορισμό του Adam Sternbergh για το τι αποτελεί ένα action φιλμ.

1ον. Ένας αρσενικός μοναχικός «καβαλάρης» για ήρωας που είναι εξαιρετικός στις πολεμικές τέχνες.
2ον. Ένας περίεργος φετιχισμός γύρω από τα περίστροφα.
3ον. Εκρήξεις.

Δεν χρειάζεται να έχει κανείς σπουδές στον κινηματογράφο για να καταλάβει πως το Die Hardείναι το τέλειο παράδειγμα του ορισμού αυτού. Η σκηνή και μόνο με το John McClane να πηδάει ημίγυμνος, ξυπόλητος και ματωμένος από το Plaza με φόντο μία τεράστια έκρηξη είναι ένας μικρός σινεματικός πίνακας ζωγραφικής.

Αυτή και μόνο η εικόνα μπορεί να αναλύσει για ποιους λόγους ο John McClane έγινε συνώνυμο του μοναχικού ήρωα που επικρατεί ενάντια σε όλες τις πιθανότητες και τους λόγους που το Die Hard εισήγαγε το τελευταίο είδος action movies με ήρωες πριν την εποχή των σούπερ ηρώων. Και ακόμη και αν δε φαίνεται, το action είδος και πριν το John McClane αφορούσε περισσότερο σε σουπερ ήρωες. Ο αστυνομικός McClaneδεν είναι ο Rambo ούτε ο Terminator κάτι που η ταινία καθιστά ξεκάθαρο από την πρώτη της κιόλας σκηνή. Τίποτα που να θυμίζει τους μύες του Rambo, φουλ ντυμένος σε κραυγαλέας αντίθεση με την πρώτη σκηνή του Terminator. Και ενώ και πριν το Rambo και τον Εξολοθρευτή ο western ήρωας του action θύμιζε πάντα κάτι το τέλεια αρσενικό, ένα παράδειγμα αρρενωπότητας χωρίς περιθώρια αμφισβήτησης, ένα θέαμα μιας τελειοποιημένης, ολοκληρωμένης αρρενωπότητας, ο ήρωας του Die Hard συστήνεται από την πρώτη στιγμή μαζί με όλα του τα ελαττώματα που σε τελική ανάλυση θυμίζουν πιο πολύ κάτι από Σαρλό και λιγότερο από το συμβατικό hero που θα σώσει την ημέρα.

Πρώτα από όλα τον συναντάμε σε ένα αεροπλάνο όπου γρήγορα καταλαβαίνουμε πως του λείπουν οι στοιχειώδεις κοινωνικές ικανότητες συναναστροφής με τους γύρω του. Δεύτερον αμέσως «ελέγχεται» η αυθεντική του αρσενικάδα αφού αμέσως επηρεάζεται από τη γυναικεία παρουσία αλλά του είναι αδύνατον να αντιδράσει σε αυτή του την έλξη. Τρίτον «ξιπάζεται» με κωμική ευκολία από τα δρώμενα στο Los Angeles αποδεικνύοντας έναν μη κοσμοπολίτικο αέρα που ήρωες πριν και μετά από αυτόν δύσκολα θα παραδεχτούν και τέταρτον κουβαλάει ένα γιγάντιο αρκούδι με παπιγιόν. Έτσι εισάγεται ο ήρωας στο Die Hard και έτσι επαναπροσδιορίζεται το είδος, μέσα από έναν χαρακτήρα κωμικοτραγικό, ένα ακόμα θύμα της πατριαρχίας με τεράστια προβλήματα συναισθηματικής έκφρασης που έχουν προκαλέσει τριβές σε κάθε πτυχή της ζωής του και κυρίως στο γάμο του. Ο John McClane είναι σχεδόν αποτυχημένος, κανένα θέαμα τέλειας αρρενωπότητας και ακριβώς για αυτό το λόγο είναι πολύ πιο εύκολο να ταυτιστείς μαζί του απ’ ότι με τον Schwarzenegger. Και ενώ όμως η ταύτιση είναι κυρίως ηθική μιας και ο McClane είναι ο «καλός», σύντομα το μέτριο του σώμα και κυρίως η ευφυία του τον οδηγούν στην επικράτηση ενάντια στο κακό. Και κάπου εκεί έρχεται ένα απολαυστικό για τον άντρα θεατή twist, όταν ο μέτριος ήρωας γίνεται η κινηματογραφική ποίηση της σκηνής που πηδάει ημίγυμνος από το φλεγόμενο κτίριο. Και κάπου εκεί έρχεται και η πιο ολοκληρωμένη αρρενωπότητα που ο McClane έκρυβε μέσα του.

Και κάπου εκεί έρχεται και η πιο επιτυχημένη ταύτιση με action hero στην ιστορία του σινεμά μέσα από τη σύνδεση του ανδρικού κοινού που καθόλου τυχαία λατρεύει αυτήν την ταινία ακριβώς επειδή προβάλει τη φαντασίωση της διατήρησης του ελέγχου που μέσα στην ταινία συμπίπτει με την ενεργή και φυσική δύναμη του αρσενικού. Γι’ αυτό και γιατί ο Alan Rickman είναι ο πιο απολαυστικός κακός που έχει περάσει ποτέ από το είδος, το Die Hard γίνεται η ταινία που θα είναι αναφορά σε όλες τις άλλες που θα ακολουθήσουν. Δεν ξεχνάμε πως το Cliffhanger είναι το Die Hard σε ένα γκρεμό, το Under Siegeείναι το Die Hard στη θάλασσα, το Speedείναι το Die Hard σε λεωφορείο και το Passenger 57 είναι το Die Hardσε αεροπλάνο.

Επειδή και το Die Hard ακριβώς όπως και το Lethal Weapon διακρίνεται για το χιούμορ του δεν θα μπορούσαμε να κλείσουμε χωρίς  5 τουλάχιστον life lessons που μας δίδαξε ο John McClane στο Die Hardκαι στα 4 sequelsπου ακολούθησαν.

1. Είναι αδύνατον να απολυθείς από την αμερικάνικη αστυνομία. Το να σκοτώνεις ένα-δύο τρομοκράτες παραμονή Χριστουγέννων φαίνεται πως σου δίνει ασυλία για τα πάντα. Πράγμα που συμπεριλαμβάνει να μην υπακούς διαταγές ανώτερων σου, να διαλύεις μερικά περιπολικά, ελικόπτερα, βάρκες κλπ, να βαδίζεις στα όρια του αλκοολισμού και να μην κάνεις ποτέ καμία δουλειά από αυτές που αποτελούν το 99,9% του να είσαι αστυνομικός.

2. Οι Γερμανοί είναι κακοί. Ένα από τα βασικότερα μαθήματα των Die Hard καθώς όποιος Γερμανός βρέθηκε στο δρόμο του John McClane μετά το Hans Gruber ήταν το λιγότερο κόπανος. Όλοι άλλωστε λατρεύουν να μισούν τους Γερμανούς.

3. Δεν γίνεται να κάνεις actionφιλμ χωρίς το στερεότυπου το Αφροαμερικάνου που κοιμάται και ξυπνάει με την ανυπομονησία να βοηθήσει το λευκό ήρωα να σώσει τη μέρα. Μπορεί να γκρινιάξει στην πορεία, να βρίσει σε αφροαμερικάνικη αργκό αλλά θα παρατήσει ό,τι κάνει και θα βοηθήσει κάθε BruceWillis που θα βρεθεί στο δρόμο του να επικρατήσει στο τέλος της ταινίας.

4. Ένα ηχηρό «YippeeKiYay, Mother fucker» πριν από κάθε δυσκολία σε κάνει ουσιαστικά ανίκητο και είναι το ίδιο πράγμα με το να φοράς ολόσωμο αλεξίσφαιρο πριν βουτήξεις σε μία λίμνη από σφαίρες και εκρήξεις.Μη το δοκιμάσετε στο σπίτι!

5. Τέλος μας δίδαξε πως ο Bruce Willisθα συνεχίσει να κάνει action ταινίες μέχρι τα βαθιά γεράματα γιατί ξέρετε τι λένε για τις παλιές, κακές συνήθειες… They die hard…

ΆΝΤΑ ΛΕΙΒΑΔΑ
Μεταπτυχιακή φοιτητρια στις αγγλοφωνες λογοτεχνίες με αδυναμία σε οτιδήποτε αμερικάνικο. Χόμπι της το cinema και το daydreaming… Αγαπημένη ταινία το Pulp Fiction. Αγαπημένη ταινία στην πραγματικότητα, το Breakfast at Tiffany’s. Εύχεται να κατασκηνώσει κάποτε έξω από το Kodak Theater. Ενθουσιάζεται με μια καλή ταινία του Tarantino αλλά και με ένα juicy χολιγουντιανό κουτσομπολιό. Είναι trivia freak!!!