Γιατί οι Laibach δεν είναι απλώς ένα μουσικό συγκρότημα

R NEWS TEAM
Posted on Ιούλιος 09, 2018, 7:00 πμ
43 secs

Η μουσική είναι σκοτεινή, ατμοσφαιρική, πλαισιωμένη από βαθιά, Γερμανόφωνη αφήγηση: Πρόκειται για την προσαρμοσμένη ηχητική επένδυση μιας θεατρικής παράστασης σκηνοθετημένης από τον Matjaž Berger και βασισμένης στο κορυφαίο έργο του Φρίντριχ Νίτσε «Τάδε Έφη Ζαρατούστρα», όπου έλαβε μέρος στην Σλοβενία. Το έργο ερμηνεύουν οι Σλοβένοι Laibach. Η ημερομηνία οπού η παρουσίαση πραγματοποιήθηκε στην Ελλάδα, ήταν η 25η Μαρτίου 2018. Την ημέρα που επετειακά γιορτάσαμε την εκκίνηση του αγώνα προς την Εθνική μας παλιγγενεσία, οι Laibach βρεθήκαν στην Αθήνα για να αμφισβητήσουν και να «τρολάρουν» επί σκηνής την οποιαδήποτε ιδεολογία, πολιτική ορθότητα και αισθητική. Αν είχε την ευκαιρία να παρευρεθεί στο live, ο ίδιος ο Νίτσε θα λάτρευε την ειρωνεία του concept!

Η εμφάνισή των Laibach είναι άκρως μιλιταριστική, γεμάτη απολυταρχικές αναφορές. Ο Ολοκληρωτισμός είναι το αγαπημένο τους αξεσουάρ. Τα πάντα γύρω από αυτούς είναι στρατηγικά επιλεγμένα, γεμάτα από προπαγανδιστικούς συμβολισμούς, κρυμμένα νοήματα και μυστικούς, σχεδόν μυστικιστικούς γρίφους για δυνατούς λύτες. Το κοινό στα live τους είναι πάντα εξωπραγματικό: Ένα αμάλγαμα από ακροδεξιούς, ακροαριστερούς, ντάρκιδες, κυριλέδες, οικογενειάρχες και απλούς ανθρώπους, οι οποίοι για ένα βράδυ ξεχνάνε τις προαιώνιες διαφορές τους και απολαμβάνουν μονιασμένοι μια συναυλία, επιτρέποντας στους εαυτούς τους να ξεκουραστούν για λίγες ώρες μακριά από άρματα, παρελάσεις, πορείες, μολότοφ, δακρυγόνα, συναλλαγές σε bitcoins, υψηλά ιδανικά και σαλόνια βορείων προαστίων. Οι Laibach είναι συνηθισμένοι σε αυτό. Γνωρίζουν πολύ καλά από αντιθέσεις. «Retro-avant-garde» είναι ο όρος που χρησιμοποιούν για να περιγράψουν το έργο τους.

Μεταξύ αρτιστικού ακτιβισμού, πολιτικού ντανταισμού, φιλοσοφικής αμφισβήτησης και διφορούμενου αντί-ιντελεκτουαλισμού, ίσως να μην έχει υπάρξει ομάδα τον χώρο της μεταπολεμικής τέχνης η οποία να έχει προκαλέσει μεγαλύτερες αντιδράσεις, να έχει κυνηγηθεί, παρεξηγηθεί και λογοκριθεί περισσότερο από τους Laibach. Δημιουργήθηκαν το 1980 στο Trbovlje, μια βιομηχανική πόλη ανθρακωρύχων στην τότε σοσιαλιστική Γιουγκοσλαβία, λίγο μετά τον θάνατο του ηγέτη της Josip Tito, γεγονός οπού καθόρισε κάποιες από τις κυρίαρχες ντανταιστικές επιρροές τους ως καλλιτέχνες: «Tito, Toto και Tati». Η επιλογή του ονόματος τους δεν καλωσορίστηκε με χαρά. Η πόλη Laibach είναι η ιστορική, Γερμανική έκδοση του ονόματος της πρωτεύουσας της Σλοβενίας Λιουμπλιάνα, όπως αυτή ονομάστηκε κατά την διάρκεια της κατοχής της από του Ναζί στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, γεγονός που όλοι θέλουν να ξεχάσουν. Σύμβολο τους ο μαύρος σταυρός μέσα σε έναν οδοντωτό τροχό, αναμφισβήτητα ένα σύμβολο δέους, ιστορικής μνήμης, συλλογικότητας και επίδειξης ισχύος, αντλεί αναφορές εικαστικές, (Kazimir Malevich), θρησκευτικές (Χριστιανισμός), ιστορικές (βιομηχανική επανάσταση), πολιτικές (Ναζιστική προπαγάνδα) και τοπικιστικές (το σιδερένιο καπάκι του συστήματος ύδρευσης της Σλοβενίας). Σήμα κατατεθέν τους είναι η εμφάνιση με στρατιωτικές στολές: Υπηρετώντας την στρατιωτική θητεία τους στην Γιουγκοσλαβία στις αρχές του ’80, τα μέλη της ομάδας συχνά δεν είχαν την πολυτέλεια να αλλάξουν σε πολιτικά ρούχα προκειμένου να απολαύσουν την βραδινή τους έξοδο στα κακόφημα punk clubs του βιομηχανικού Trbovlje. Ντυμένοι με τις στολές τους βγαίνοντας από το στρατόπεδο, κολλούσαν το σύμβολο με τον μαύρο σταυρό επάνω τους προκειμένου να διαφοροποιήσουν τους εαυτούς τους από απλούς φαντάρους. Αποφάσισαν να κρατήσουν την συνήθεια αυτή στα performing τους, εμπλουτίζοντας μάλιστα τα σόου πετώντας αληθινές βόμβες καπνού επί σκηνής, καθώς δεν είχαν πρόσβαση σε υλικό που να δημιουργεί ειδικά εφέ για παραστάσεις. Οι ίδιοι το διασκέδαζαν γιατί ήταν ένας εφικτός και οικονομικός τρόπος να δημιουργούν ατμόσφαιρα για να εκτελέσουν το έργο τους χωρίς αποσπάσεις. Το κοινό τους, δεν το διασκέδαζε και τόσο.

Σε αντίθεση με την κοινή πεποίθηση, οι Laibach δεν είναι ένα μουσικό συγκρότημα. Είναι μέλη μιας κολεκτίβας καλλιτεχνών που στοχεύουν στο να εξερευνήσουν την σχέση μεταξύ τέχνης και ιδεολογίας και να αποδείξουν ότι η τέχνη είναι πάντα πολιτικά καθοδηγούμενη. Πριν καν ξεκινήσουν το έργο τους, ο δρόμος τους είχε ήδη χαραχθεί, καθώς όλες οι δημόσιες εκδηλώσεις της ομάδας με το όνομα Laibach διώχθηκαν από τις αρχές της τότε Σοσιαλιστικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας λόγο της «ακατάλληλης χρήσης συμβόλων» (κυρίως του Σοσιαλιστικού Ρεαλισμού όσο και του Εθνικοσοσιαλισμού, αλλά και πορνογραφικού υλικού, συχνά συνδυασμένα). Καθώς δεν μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν το πραγματικό τους όνομα στις εμφανίσεις τους, το 1984 αποφασίζουν σε συνεργασία με άλλους καλλιτέχνες να ιδρύσουν το κίνημα της Νέας Σλοβενικής Τέχνης (Neue Slowenische Kunst) NSK, γεγονός που τους προσέφερε μια διέξοδο στο πρόβλημα αυτό. Το κίνημα, ακολουθώντας μια αποφατική προσέγγιση, στοχεύει στο να περάσει το μήνυμα ότι ο Ολοκληρωτισμός δεν αποτέλεσε ένα διακριτό ιστορικό φαινόμενο το οποίο συνέβη κάποια στιγμή στο παρελθόν και μετά τέλος, οπότε και απολαμβάνουμε όλοι μαζί τα οφέλη της ελεύθερης Δημοκρατίας. Συμβαίνει ακόμα και σήμερα, αλλά είναι συχνά κεκαλυμμένος. Στην πράξη, ακόμα και η εφαρμοσμένη Δημοκρατία, ενδόμυχα και μυστικά, ηδονίζεται από την σκέψη της Απολυταρχίας. Βασική αρχή του NSK είναι η έκφραση της τέχνης με χρήση της ολότητας των μέσων σε τομείς όπως το θέατρο, τα εικαστικά, η γραφή, το design, το performance κ.α., ενώ το 1987 ιδρύθηκε το τμήμα θεωρητικής και εφαρμοσμένης φιλοσοφίας του στο Αμβούργο. Τεχνικά, τα έργα του NSK διακρίνονται για την εκλεκτική χρήση θεμάτων τα οποία αποδομούνται πλήρως, για να επανατοποθετηθούν μέσα σε νέα πλαίσια, αποκτώντας έτσι τελείως διαφορετικό νόημα και καινούργια δυναμική. Τα θέματα που τους απασχολούν σχετίζονται με την Ισχύ και την Δύναμη, την εξουσία, την πολιτική, την μαζικοποίηση, την Ιστορική μνήμη (ρετρό), την επιρροή συμβόλων δέους κ.α. Οι Laibach, αντιπροσωπεύοντας την μουσική πτυχή του κινήματος, λογοκριμένοι και κυνηγημένοι στην γενέτειρα τους, συνέχισαν το προβοκατόρικο έργο τους στην υπόλοιπη Ευρώπη (Occupy Europe Tour) αλλά και στις ΗΠΑ, με αποτέλεσμα να διώκονται από διάφορες χώρες κατηγορούμενοι ως Φασίστες, ως Κομμουνιστές και ως Αναρχικοί ταυτόχρονα, ανάλογα τον χωροχρόνο.

Το 1992 το NSK μετατρέπεται σε ουτοπικό μικροκράτος, ένα παγκόσμιο «άκρατο κράτος» με καλλιτεχνικές ρίζες και υπόσταση, όπου είναι υπαρκτό «μόνο στην νόηση και όχι εντός κάποιων φυσικών συνόρων». Πολίτης του μπορεί να γίνει οποιοσδήποτε άνθρωπος επάνω στην γη το επιθυμεί και αποδέχεται τις αξίες του: «ίσες ευκαιρίες για όλους και ισότητα, ανεξαρτήτως φυλετικής ή εθνικής προέλευσης και σεξουαλικού ή θρησκευτικού προσανατολισμού». Το NSK πολύ σύντομα απέκτησε διαβατήρια (τα οποία παρά το γεγονός ότι αποτελούσαν μέρος του art project χρησιμοποιήθηκαν κατ’ επανάληψη ως πραγματικά διαβατήρια π.χ. για να εξέλθει κόσμος από το εμπόλεμο Σαράγιεβο ή την Νιγηρία δημιουργώντας σοβαρά προβλήματα), γραμματόσημα, πρεσβείες (το NSK κατάφερε να ανοίξει πρεσβείες σε Μόσχα, Σαράγεβο, και Βερολίνο πριν ανοίξει η Σλοβενική κυβέρνηση δικές της), εθνικό ύμνο (ο οποίος περιέχει απόσπασμα από τον διάσημο λόγο του Winston Churchill «We shall fight them on the beaches, We shall never surrender») και περισσότερους πολίτες ανά την υφήλιο από το κράτος του Βατικανού. Το NSK δεν ασκεί έλεγχο επί του κράτους του, αλλά «καλεί τους πολίτες να δημιουργήσουν από μόνοι τους την ουσία του κράτους». Αυτή η οπτική, θα έκανε τον Ζαρατούστρα να χαμογελά με αισιοδοξία, ο οποίος δήλωνε: «Κράτος ονομάζεται το πλέον παγερό από όλα τα παγερά τέρατα. Επίσης, ψεύδεται παγερά. Τούτα τα ψεύδη σέρνονται έξω από το στόμα του: «Εγώ, το κράτος, είμαι ο λαός». Ψέμα!».

Οι Laibach επέστρεψαν στο Trbovlje το 1990, αναγνωρισμένοι πια, (η πρώτη εμφάνιση που έκαναν νόμιμα στην γενέτειρα τους αποτέλεσε ένα συμβολικό γεγονός διότι το ίδιο βράδυ το κοινοβούλιο της Σλοβενίας κήρυξε ανεξαρτησία). Το 2010 μάλιστα καταξιωμένοι ανά την υφήλιο, προσκάλεσαν τον πρώην πρόεδρο της Σλοβενίας, υπεύθυνο για τον διωγμό τους το 1980, να κάνει το opening της έκθεσης τους, η οποία τοποθετημένη σε νέο πολιτικό πλαίσιο πλέον, αποτελούσε ένα πολύ σημαντικό πολιτιστικό γεγονός για την χώρα. Η έκθεση, ήταν επίσης σε σημαντικό βαθμό η ίδια που είχε λογοκριθεί στα 80s.

Μια από τις βασικές αξίες των Laibach είναι η απόρριψη κάθε πηγής αυθεντικότητας: «Δεν υπάρχει τίποτα καινοτόμο, εκτός από αυτό που έχει λησμονηθεί», αναφέρουν. Σε μια δεδομένη περίοδο, υπήρξαν δυο διαφορετικά μουσικά συγκροτήματα με το όνομα Laibach τα οποία περιόδευαν ταυτόχρονα, και όπου σε κάθε ένα από αυτά παρευρίσκονταν μέλη του αρχικού συγκροτήματος μαζί με άλλους καλλιτέχνες. Είναι ιδιαίτερα γνωστοί για τις μεταφορές και τις διασκευές που κάνουν σε δημοφιλή pop hits. Εκτελεσμένο ως εμβατήριο και συνοδευμένο από τα ετοιμοπόλεμα τύμπανα των Laibach, οποιοδήποτε τραγούδι, όσο αθώο και αν ακούγεται, μπορεί να κάνει τον ακροατή να το αντιμετωπίσει με σκεπτικισμό. Για τους ίδιους, τα μέσα που χρησιμοποιούν για να κάνουν την χειραγώγηση τους, είναι ο Τεϊλορισμός, ο Θορυβισμός, η Ναζιστική Τέχνη και η disco. «Όλες οι τέχνες υπόκεινται σε πολιτική χειραγώγηση, εκτός από αυτές που μιλούν την γλώσσα της ίδιας χειραγώγησης», δηλώνουν στο μανιφέστο τους . Χωρίς να παίρνουν ποτέ πολιτική θέση, αποδομούν το σύμπαν που τους περιβάλει, απορρίπτουν την προσωπική τους ταυτότητα και σαν χαμαιλέοντες υιοθετούν τα χρώματα και τις τακτικές του εχθρού τους, έτσι ώστε στην συνέχεια να τα μεγεθύνουν, να τα πολλαπλασιάσουν και να υπερβάλουν μέχρι τελικής πτώσης για να τον υπερνικήσουν με τα ίδια του τα όπλα. Πρακτικά, οι Laibach παίρνουν το σύστημα πιο σοβαρά από ότι το ίδιο το σύστημα παίρνει τον εαυτό του. Η τεχνική ονομάζεται υπερταυτοποίηση.

Από το πολυάριθμο έργο τους (8 studio albums, 4 albums διασκευών, ισάριθμα soundtracks και πληθώρα side projects, singles κ.α.), κάθε τους κυκλοφορία αποτελεί και μια ευρηματική, διφορούμενη προπαγάνδα, πρόθυμη να προσφέρει απλόχερα άπειρη τροφή για σκέψη στον υπομονετικό ακροατή: Το 1994 κυκλοφορεί το LP «NATO», αφιερωμένο στην διασκευή δημοφιλών τραγουδιών τα οποία έχουν κοινή συνιστώσα το θέμα του πολέμου (ακόμα κι όταν αυτό είναι δυσδιάκριτο) όπως είναι το «The Final Countdown» των Europe, το «War» των Temptations, το «In The Army Now», το οποίο έκαναν ευρέως γνωστό οι Status Quo, το «Dogs Of War» των Pink Floyd, το «2525» των Zager & Evans, κ.α. Η επιλογή των διασκευών είχε ως απώτερο στόχο τον επαναπροσδιορισμό των τραγουδιών μέσα σε νέα πλαίσια, όπως ακριβώς συνέβαινε και με τον επαναπροσδιορισμό των πολιτικών, κοινωνικών και πολιτιστικών αξιών στον χάρτη της Ευρώπης την συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Λίγο μετά τη διάλυση του σοβιετικού μπλοκ και με τον πόλεμο να εξακολουθεί να μαίνεται στα Βαλκάνια, το ΝΑΤΟ υπέγραψε συνθήκες φιλίας με τη Ρωσία και άλλες πρώην χώρες-μέλη του Συμφώνου της Βαρσοβίας με σκοπό την προώθηση της ειρήνης και της ευημερίας στο ανώτερο Ευρωπαϊκό ημισφαίριο, αδιαφορώντας για την αστάθεια στον νότο. Οι Σλοβένοι Laibach με την κυκλοφορία τους, ανέλαβαν «να φέρουν το ΝΑΤΟ εκεί όπου το ίδιο το ΝΑΤΟ αρνήθηκε να πάει».

Το 2006 κυκλοφορούν το άλμπουμ «Volk» (το οποίο μεταφράζεται ως «λαός» ή «κράτος» στα Γερμανικά και ως «λύκος» στα Σλοβενικά) το οποίο αποτελεί μια συλλογή από εκ-Laibachισμένες εύπεπτες pop εκτελέσεις εθνικών ύμνων ιμπεριαλιστικών κρατών (συμπεριλαμβανομένων του NSK και του Βατικανού). Οι ύμνοι αυτοί τους προσέφεραν έτοιμο ένα από τα αγαπημένα τους συστατικά για να αποδομήσουν και να αναδημιουργήσουν: Οι στοίχοι τους, έχουν έντονο το θέμα του πολέμου. Για τους Laibach, δεν υπάρχει κανένα υπονοούμενο, γιατί εξ ορισμού, ένας εθνικός ύμνος είναι ότι πιο pop μπορεί να ακουστεί: είναι εξαιρετικά δημοφιλής στο κοινό, όλοι γνωρίζουν τα λόγια του, έχει πολύ πιασάρικη μελωδία και κανείς δεν τολμάει να παραμείνει κολλημένος στην καρέκλα του όσο παίζει η μουσική!

Το 2015, οι Laibach απέδειξαν εμπράκτως ότι δεν αστειεύτηκαν ποτέ. Η ζωντανή εμφάνιση που έκαναν στην Πιονγκγιάνγκ της Βόρειας Κορέας ως το πρώτο Δυτικό rock συγκρότημα στο οποίο επιτράπηκε ποτέ να δώσει συναυλία στην χώρα, στο πλαίσιο των εορτασμών της 70ής Ημέρας Ανεξαρτησίας της από τον Ιαπωνικό Ιμπεριαλισμό (αν εξαιρεθούν οι εμφανίσεις ενός Χριστιανικού rock συγκροτήματος, ορισμένοι τραγουδιστές της pop και της συναυλίας που είχε δώσει το συγκρότημα του Roger Clinton, του αδερφού του προέδρου των Η.Π.Α. Bill Clinton, όπου είχαν προηγηθεί), είναι κάτι παραπάνω από ένα Ιστορικό γεγονός. Είναι ίσως το μεγαλύτερο πολιτικό τρολάρισμα που έχει γνωρίσει η ανθρώπινη Ιστορία! Το γεγονός ότι γεννήθηκαν χωροχρονικά στο ζώδιο του Σοσιαλισμού, ο κολεκτιβισμός και η πίστη τους στην συλλογική εργασία, συνδυαστικά με το ενδιαφέρον τους για τα μαζικά κινήματα, μπόρεσαν να κάνουν τους Κορεάτες να παραβλέψουν το ιστορικό τους κατά του Ολοκληρωτισμού και την πολιτική σχιζοφρένεια του έργου τους. Μέσα σε ένα ατέρμονο ping-pong αντιθέσεων και ειρωνείας, η επιλογή των κομματιών που εκτέλεσαν ζωντανά παρουσία πολιτικών προσώπων της Σοσιαλιστικής Λαϊκής Δημοκρατίας καθώς και πρεσβευτών άλλων κρατών, ήταν ασύλληπτα μεγαλοφυής: «Η μελωδία της ευτυχίας», ένα έργο με το οποίο οι Κορεάτες είναι ιδιαίτερα εξοικειωμένοι. Φαινομενικά αθώα, «Η μελωδία της ευτυχίας», μιούζικαλ του 1965 με πλοκή η οποία εξελίσσεται στην Ναζιστική Γερμανία, κρύβει πολύ περισσότερα από την Τζούλι Άντριους να προσπαθεί να τιθασεύσει ανυπότακτα παιδιά. Το πολυσυζητημένο τραγούδι «Edelweiss» θόλωνε ανέκαθεν τα όρια μεταξύ Αυστριακού folk νανουρίσματος και ελεγείας υπερβάλλοντος πατριωτισμού, ενώ και τα υπόλοιπα κομμάτια του soundtrack που εκτελέστηκαν ενδείκνυνται για ελεύθερη ερμηνεία στα πλαίσια της κρίση και της γνώσης του ακροατή. Οι Laibach όμως, τόλμησαν και το πήγαν ακόμα παραπέρα: Η γκάμα του playlist εμπλουτίστηκε με παλαιότερες επιτυχίες του συγκροτήματος και διασκευές, επιμελώς διαλεγμένες για την στιχουργική διπολικότητα τους, όπως είναι το «Life Is Life,» το «The Final Countdown,» το «Across the Universe» και το «The Whistleblowers». Η εικόνα του Δυτικού συγκροτήματος με την μιλιταριστική εμφάνιση να σφυρίζει χαρωπά υπό τον ρυθμό πολεμικών τυμπανοκρουσιών, τραγουδώντας με βαθιά, αυταρχική φωνή τους στοίχους: «… Από το βορρά και το νότο, ερχόμαστε από την ανατολή και τη δύση, αναπνέουμε σαν ένα, ζούμε με φήμη ή πεθαίνουμε στη φλόγα, γελάμε, η αποστολή μας είναι ευλογημένη, αγωνιζόμαστε για σας, για την απρόβλεπτη ελευθερία, σκεπτόμενοι ως ένα, βαδίζοντας στον ρυθμό του τύμπανου, η μηχανή του μαύρου σταυρού, στεκόμαστε μόνοι αλλά σύντομα θα έρθει η μέρα όπου η ελευθερία θα χτυπήσει την πόρτα, θα συναντηθούμε και πάλι, τώρα αιώνια, και θα περπατήσουμε και πάλι ως ένα», μπροστά από το αποσβολωμένο Ασιατικό κοινό, το οποίο ως αμαθές σε industrial retro-avant-garde συναυλίες δεν γνώριζε πως έπρεπε να πράξει και χρειάστηκε να επικαλεστεί οποιαδήποτε γνώση savoir-vivre είχε συσσωρεύσει με τα χρόνια και να ρίξει μια κλεφτή ματιά στην αντίδραση του διπλανού του πριν τελικά αποφασίσει να τους χειροκροτήσει εγκάρδια, ακτιβιστικά εξυψώνει από μόνη της τον σουρεαλισμό σε απάτητα εδάφη! Με μία φράση, οι Laibach εκείνο το βράδυ το τερμάτισαν!

Το 2017, οι Laibach κορυφώνουν και ολοκληρώνουν το έργο τους με την μεταφορά τους σε ένα από τα σπουδαιότερα φιλοσοφικά κείμενα της Ιστορίας. Ο προφήτης Ζαρατούστρα, αναφορά στην αρχαία Περσική θρησκεία του Ζωροαστρισμού, επιστρέφει από την απομόνωση του στους ανθρώπους για να τους ανακοινώσει ότι ο Θεός είναι νεκρός. Την θέση του υποτελή ανθρώπου πρέπει τώρα να αντικαταστήσει ο Υπεράνθρωπος ή Ανώτερος Άνθρωπος (Übermensch), η υπέρβαση του, καθώς ο άνθρωπος δεν αποτελεί τίποτα περισσότερο από «ένα σκοινί, δεμένο ανάμεσα σε ζώο και Υπεράνθρωπο – ένα σκοινί πάνω από μιαν άβυσσο». Ο Υπεράνθρωπος διακατέχεται από μια φυσική τάση για αυτοδιερεύνηση, πειραματισμό, αναζήτηση νέων εμπειριών, θάρρος, πάθος, αυτοπεποίθηση, δημιουργικότητα, αγάπη για μάθηση και ζωή. Είναι ατομικιστής και αντιπαρατίθεται σθεναρά στον όχλο και στην οποιαδήποτε μαζικοποίηση. Η βούληση για Δύναμη και απόκτηση κυριαρχίας στο περιβάλλον και στον εαυτό του μέσω της Ειλικρίνειας, είναι η σπουδαιότερη αξία για αυτόν. Η κατεστημένη ηθική αποτελεί εμπόδιο για το ελεύθερο πνεύμα του Υπερανθρώπου. Η υποτακτικότητα, η δειλία, ο οίκτος και η ενοχή δεν έχουν καμία θέση στην γκαρνταρόμπα του. Δεν θέλει να αποτινάξει από πάνω του ούτε τις αρνητικές σκέψεις, ούτε τις δυσάρεστες εμπειρίες, καθώς του υπενθυμίζουν ποιος ήταν και του διδάσκουν ποιός να είναι: «Every minute of the future is a memory of the past» («Life Is Life»/Laibach). Για να τα πετύχει όμως όλα αυτά, πρέπει πρώτα να σκοτώσει τον Άνθρωπο και τα κεκτημένα ιδανικά. Η αυτοκαταστροφή είναι αναπόσπαστο τμήμα της εξέλιξης.

Μέσα από τον λόγο του Ζαρατούστρα, η ηθική προσεγγίζεται υπερβατικά και εν μέσω αντιθέσεων: «Το ξεπέρασμα της ηθικής από τον ίδιο της τον εαυτό, με όπλο την ειλικρίνεια, το ξεπέρασμα του ηθικολόγου από τον ίδιο του τον εαυτό, με μεταλλαγή στο αντίθετό του -δηλαδή σε εμένα- αυτό εννοώ κάθε φορά που προφέρω το όνομα Ζαρατούστρα» (Νίτσε). Ακολουθώντας μια εξελικτική πορεία σχεδόν 40 ετών, ο Νίτσε έρχεται να προσθέσει ένα κεφαλόσκαλο στο γιγαντιαίο έργο των Laibach. Ας μην ξεχνάμε αυτό που είπαμε στην αρχή: Οι Laibach ΔΕΝ είναι ένα μουσικό συγκρότημα. Είναι ακτιβιστές φιλόσοφοι. Το φιλοσοφικό και καλλιτεχνικό τους έργο δεν περιορίζεται σε πρωτότυπες μελωδίες και δημοφιλή τραγουδάκια που ακούγονται μεταμεσονύχτια σε underground clubs. Η επιλογή της ημερομηνίας της 25ης Μαρτίου για την ζωντανή εκτέλεση του έργου του Νίτσε, ήταν αναπόσπαστο κομμάτι του performance. Οι Laibach δεν ήρθαν στην Αθήνα ούτε για να υποτιμήσουν, ούτε για να υπερτιμήσουν τον αγώνα μας προς την Ελευθερία. Ήρθαν για να μας κάνουν να αναρωτηθούμε υπερβατικά, και όχι μηδενιστικά, για τα κεκτημένα μας: «Ονομάζεσαι ελεύθερος; Θέλω να ακούσω την κυρίαρχη σκέψη σου κι όχι πώς ξέφυγες από έναν ζυγό. Είσαι τέτοιος που να έχεις το δικαίωμα να ξεφύγεις από έναν ζυγό; Υπάρχουνε μερικοί που πετούνε την τελευταία αξία τους, όταν πετάξουνε από πάνω τους τη σκλαβιά τους. Ελεύθερος από τι; Τί τον νοιάζει τον Ζαρατούστρα! Μα το μάτι σου πρέπει φωτεινό να σου αναγγείλει: ελεύθερος προς τι;».

Κείμενο: Μαριλένα Τζωρτζάκη

R NEWS TEAM
ROCK YOUR LIFE NEWS TEAM - THE ROCK DAILY POST