Posted On 19 Νοεμβρίου 2016 By In ΒΙΒΛΙΟ With 1010 Views

Θανάσης Βέμπος: Μια συνέντευξη κοσμικής μνήμης και συμπαντικής σημαντικότητας

“Σχήμα Πρωθύστερο”, Ο συγγραφέας του, συγγραφέας, ερευνητής, ταξιδευτής και πάνω από όλα σκεπτόμενος άνθρωπος, Θανάσης Βέμπος συνομιλεί με τον Στέλιο Μπασμπαγιάννη, για τα πάντα. Πράγματα που θα μπορούσαν να ενδιαφέρουν, χωρίς να αφυπνίσουν και να προκαλέσουν τους μέτριους, σε μια αυτολογοκριμένη συνέντευξη, κοσμικής μνήμης και συμπαντικής σημαντικότητας.

 

Αρχικά θέλω να σου κάνω μια ερώτηση που μάλλον θα δυσκολευτείς να απαντήσεις (γέλια). Πώς προέκυψε ως κεντρική ιδέα του βιβλίου σου ο χρόνος, αν και γνωρίζω ότι είσαι λαλίστατος εκτός από πολυγραφότατος
«Το σχήμα πρωθύστερο» εννοείς;

Ακριβώς
Όπως έχω γράψει και στο βιβλίο, ήταν κάτι που ξεκίνησε περίεργα, και όχι ως βιβλίο. Απλώς είχα κάποια πράγματα στο μυαλό μου που με απασχολούσαν, κάποιες προσωπικές εμπειρίες, κάποιες συμπτώσεις εντός εισαγωγικών και κάποια άλλα πράγματα. Συνειδητοποίησα ότι άρχισα να γράφω κάποιο κείμενο για αυτά, που δεν ήξερα πώς θα έβγαινε. Θα ήταν κείμενο για δική μου χρήση, κάποιο άρθρο ίσως. Στη πορεία βέβαια άρχισαν να συνενώνονται όλα αυτά τα ετερόκλητα κομμάτια και να αποκτάνε μια δομή, δομή με τη έννοια ότι υπήρχε μια γενικότερη κεντρική ιδέα, αλλά όχι ένας κεντρικός άξονας. Ένα βιβλίο έρευνας έχει ας πούμε δέκα, δεκαπέντε ενότητες. Στα προηγούμενα βιβλία μου έκανα σχεδιάγραμμα της κάθε ενότητας και την ανέπτυσσα ξεχωριστά. Αυτό δεν ίσχυε τώρα. Έγραφα ένα κείμενο, κάποια πράγματα και έβλεπα ότι έπρεπε να το συμπληρώσω στην αρχή, μετά στη μέση, μετά στο τέλος. Σαν να έβρισκα κομμάτια ενός παζλ από διαφορετικά σημεία. Λες, αυτό πάει εκεί, αλλά δεν ξέρω πως θα ενωθεί, και ψάχνεις το pattern. Αν φτιάχνεις ένα βιβλίο και το σχεδιάζεις γραμμικά, αυτό ήταν δισδιάστατη ανάπτυξη -και μπρος και πίσω και δεξιά και αριστερά

Αυτό που με εντυπωσίασε, ήταν ότι χρειάστηκε να διαβάσω το βιβλίο αρκετές φορές αλλά ότι σε κάθε ανάγνωση έβρισκα και διαφορετικά πράγματα, διαφορικά συμπεράσματα.
Ναι γιατί είναι και λίγο σαν hypertext δηλαδή έχει διάφορα «μπλέ» σημεία που σε πηγαίνουν, παραπέμπουν αλλού σαν να είναι ένα διαδικτυακό δέντρο, που τελικά λες έφυγα και νά’σου είμαι εδώ. Και είναι σαν να έχεις ανοίξει δεκαπέντε οθόνες στον υπολογιστή και δεν θυμάσαι τι έψαχνες στην αρχή. Το γιατί συνέβη αυτό, δεν το ξέρω, απλώς προέκυψε.

Θεωρείς ότι ο κόσμος που διαβάζει τα βιβλία σου είναι εκπαιδευμένος για μια τέτοια ανάγνωση; Γιατί σίγουρα ο κλασικός αναγνώστης της λογοτεχνίας που δεν ενδιαφέρεται για τέτοια θέματα, θα δυσκολευτεί με τη δομή του.
Ούτως ή άλλως αυτός δεν πρόκειται να το αγοράσει, ούτε να ενδιαφερθεί. Έχω γράψει αρκετά βιβλία και οι αναγνώστες μου με ξέρουν πλέον και περιμένουν κάτι διαφορετικό, κάτι καινούργιο. Αλλά και εγώ θέλω κάτι διαφορετικό, κάτι ρηξικέλευθο. Δεν μπορώ να αναμασάω τα ίδια και τα ίδια. Οπότε αν προκύψει κάποιος τώρα που ενδιαφέρεται να εντρυφήσει στον τρόπο σκέψης και γραφής μου, καλώς. Σε διαφορετική περίπτωση δεν πρόκειται να κάτσω να εξηγήσω τα ήδη υπάρχοντα. Θα του πω αυτά είναι, έτσι είναι. Γράφω εδώ και πάνω από τριάντα χρόνια. Έχω τη ιστοσελίδα μου όπου μπορείς να διαβάσεις άλλα κείμενα και να πάρεις μια ιδέα, κεντρική ιδέα του τί περίπου «τρέχει». Αν τώρα θες από την πρώτη δημοτικού και την προπαιδεία να πας πανεπιστήμιο και να κάνεις διαφορικό λογισμό, κάνε το, αλλά θα είναι δύσκολο. Όχι ότι με θεωρώ αυθεντία, δεν ισχυρίζομαι ότι κατέχω την γνώση, εν οίδα ότι ουδέν οίδα. Αλλά για αυτούς που ενδιαφέρονται πραγματικά, θα κάτσω να εξηγήσω, αρκεί να δείξουν ότι ενδιαφέρονται πραγματικά, και δεν θέλουν τα πάντα στο πιάτο και μασημένα.

Λες πχ η γη είναι επίπεδη. Ο άλλος θα σε πιστέψει γιατί δεν μπορεί να πιστέψει το μέγεθος του θράσους σου. Σκέφτεται, μήπως τελικά εγώ κάνω λάθος αφού ο άλλος είναι τόσο πειστικός;

Κοίτα εμένα το βιβλίο μου κέντρισε το ενδιαφέρον, έχοντας δει και την παρουσίαση πριν το διαβάσω. Που, ομολογουμένως βλέποντας την παρουσίαση νόμιζα πως το είχα καταλάβει, μέχρι που διαβάζοντας το βιβλίο σου έβλεπα ότι έμπαινα σε άλλα επίπεδα, βρίσκοντας πολλή πληροφορία κρυμμένη.
Η παρουσίαση ήταν αυτό που έπρεπε να είναι. Δηλαδή, κάτι εύπεπτο. Δεύτερον δεν μπορείς να πεις τα πάντα σε μια παρουσίαση, είναι αντιδεοντολογικό, πρέπει να αφήνεις και κάτι δελεαστικό. Δεν είμαι ρήτορας. Γράφω καλύτερα απ’ όσο μιλάω. Το κείμενο το έχω αναπτύξει πολύ καλύτερα από την παρουσίαση -όσο καλή κι αν ήταν, εσείς θα το κρίνετε.

Θα συμφωνήσω αλλά, ενώ ξεκινώντας με τις αναφορές και τις ομοιότητες ανάμεσα στον αστροναύτη και την αποστολή του Apollo δείχνεις μια διαφορετική οπτική μέσα από το χρόνο και το πρίσμα που βλέπουμε τα πράγματα, καταλήγεις από ένα σημείο του βιβλίου και μετά, από την μέση, να έχεις μπει σε ένα επίπεδο ψυχολογίας, που εμένα με συνάρπασε. Στο πρώτο κομμάτι αναφέρεσαι σε διάφορα πράγματα που τα έχουμε ως δεδομένα και μετά το αλλάζεις, οδηγώντας με στο να σκεφτώ για πιο φιλοσοφικές έννοιες όπως ο χρόνος αλλά και έννοιες ψυχολογίας. Κάτι γενικά ασυνήθιστο αν και εσύ γράφεις με αυτό τον τρόπο. Δημιουργείς μια διαφορετική αίσθηση από τον κλασικό συγγραφέα εξειδικευμένης έρευνας. Ούτε στο εξωτερικό έχω συναντήσει αντίστοιχο τρόπο γραφής και ευρυμάθειας.
Σε ευχαριστώ, αλλά τα πάντα συνδέονται με τα πάντα. Στην πορεία έμαθα ότι μπορείς να συνδυάσεις ετερόκλητα πράγματα και να βγάλεις μια γενικότερη εικόνα. Όμως ναι, κάποια πράγματα είναι, όχι άσχετα, αλλά από διαφορετικούς χώρους, Παράδειγμα: τα νησιά είναι άσχετα μεταξύ τους, αλλά όλα ενώνονται. Δηλαδή αν αφαιρέσεις τη θάλασσα θα έχεις μια ενιαία πεδιάδα με βουνά. Τώρα αν βλέπεις μόνο τη Χίο και την Ανάφη, χάνεις το γενικότερο πλαίσιο. Από κει και πέρα επειδή ανέφερες το πρώτο μέρος του βιβλίου, που μιλάω για τα simulacra και το Apollo, στην πορεία, πρέπει σου πω ότι τα κομμάτια αυτά μπήκαν μεταγενέστερα. Γι αυτό λέω ότι το βιβλίο γράφηκε με περίεργο τρόπο. Το κομμάτι αυτό γράφτηκε αργότερα. Μερικές δεκάδες σελίδες τις είχα ήδη γράψει από παλιά σε μορφή άρθρων και σημειώσεων που θα αποτελούσαν τον κορμό ενός άλλου βιβλίου, και μετά σκέφτηκα να το κολλήσω στο «Πρωθύστερο». Εκ των υστέρων τα βλέπω, σαν μια κρυφή διάταξη που προέκυψε στην πορεία. Νομίζω ότι αυτό το λένε κι όσοι δημιουργούν, όπως ο γλύπτης που λέει: δεν έφτιαξα το άγαλμα αυτό, απελευθέρωσα την μορφή που ήταν ήδη κρυμμένη στην πέτρα.

Θεωρείς ότι εν μέρει αυτό που λέει ο γλύπτης και κάποιοι καλλιτέχνες, ότι το έχω στο μυαλό μου, πρέπει να είναι κάτι που βλέπεις…
Ούτε καν το βλέπεις… Το διαισθάνεσαι το απελευθερώνεις, το φέρνεις σε ύπαρξη. Εκπορεύεται από μόνο του. Μανιφεστέισον (manifestation) στα Ελληνικά! Υπήρχε κάπου με κάποια μορφή κι ο δημιουργός το πρόβαλλε στην δική μας πραγματικότητα, ως γλυπτό, πίνακα, αρχιτεκτόνημα, μυθιστόρημα. Βέβαια ας μην παρατραβήξουμε το παράδειγμα, γιατί το βιβλίο δεν είναι μυθοπλασία, αλλά έρευνα. Απλώς διαθέτει και την διάσταση της τέχνης

Το βιβλίο σου με όσα γίνονται έξω, έχει καταστεί επίκαιρο αν δεις όπως εγώ στο τρόλεϊ την αλλαγή του πληθυσμού στο κέντρο της πόλης
Ναι βέβαια και φοβάμαι ότι όσα λέω θα ξεπεραστούν σε χρόνο ρεκόρ. Βέβαια όσα έχω γράψει τα ήξερα από παλιότερα, τα έγραφα εδώ και 14 χρόνια στις «Επικαιρότητες» στην ιστοσελίδα μου (www.vembos.gr). Δεν με εκπλήσσουν οι εξελίξεις. Απορώ μόνο με το πόσο γρήγορα εξελίχθηκαν τα πράματα και πόσο η Πολιτική Ορθότητα έχει διαβρώσει και καταστρέψει τον τρόπο σκέψης των πάντων. Όλων. Δεν τολμά κάνεις να μιλήσει, να γράψει. Όλοι αυτολογοκρίνονται. Μια κλασική δικτατορία επιβάλλει άνωθεν απαγορεύσεις. Όμως αυτό που ισχύει τώρα είναι η δικτατορία των πάντων, ο φασισμός των μειοψηφιών. Ο ίδιος αστυνομεύεις τον εαυτό σου, όπως λέει και ο Όργουελ. Σαν την ΕΣΣΔ και την Ανατολική Γερμανία όπου τα παιδιά κάρφωναν τους γονείς τους.

Όπως και στην Γερμανία με τον Χίτλερ…
Απλώς σε ένα ολοκληρωτικό καθεστώς υπάρχει μια κάστα που όταν ξεκουμπιστεί απελευθερώνεται ο κόσμος. Όμως εδώ δεν υπάρχει.

Ακριβώς ποια είναι η κάστα..
Είμαστε σε ένα «1984» από την ανάποδη, χωρίς ένα Μεγάλο Αδελφό, αλλά εκατομμύρια μεγάλους αδελφούς, χωρίς κάποιον στην κορυφή. Μακάρι να ήταν έτσι, θα είχαμε κάποιον ορατό και συγκεκριμένο αντίπαλο.

 Μου θύμισες κάτι που διάβασα στην «Καθημερινή» ότι φύγαμε από την εποχή της γλώσσας και, εξαιτίας της σημερινής κυβέρνησης, πήγαμε στη εποχή πριν τις έννοιες. Ό,τι λέμε πρέπει να ρέει άνευ σημασίας
Γι αυτό δεν ευθύνεται μόνο η σημερινή κυβέρνηση. Αυτή είναι το κερασάκι στην τούρτα. Είναι βαθύτερο σύμπτωμα της κοινωνίας. Άλλωστε η κυβέρνηση δεν δημιουργείται μόνη της, δεν ήρθε από τον Άρη. Όλος αυτός ο ελεεινός συρφετός, όλο αυτό το σκυλολόι, είναι η κορυφή ενός παγόβουνου που εμείς δημιουργήσαμε. Αναφορικά με την γλώσσα το έχω γράψει και στο βιβλίο και αναφέρω ότι υπάρχει μια τάση γενίκευσης όρων. Η κατάχρηση της γενικής πληθυντικού και γενικά του πληθυντικού. Πχ δεν γράφουν «η μεταναστευτική ροή», γράφουν «οι μεταναστευτικές ροές», δεν γράφουν «η ζωή μας», γράφουν «οι ζωές μας». Θα μου πεις και τι έγινε; Έγινε και παραέγινε. Αποδυναμώνεται η δυναμική της λέξης. Δεν τολμά να χρησιμοποιήσει κάνεις πια λέξεις με δυναμική. Είμαστε στην εποχή του κέντρου, της συναίνεσης, της ισοπέδωσης. Του πολτού. Όποιος μιλήσει με διαφορετικό τρόπο από τον ενδεικνυόμενο δεν μιλά, αλλά «παραληρεί», Δεν υπάρχει αντίθετο επιχείρημα ή λόγος, μόνο «παραλήρημα». Αυτός ο τρόπος προπαγάνδας είναι πολύ συγκεκριμένος και ύπουλος.

Σε μια εποχή που η γλώσσα διαστρεβλώνεται με σκοπό να πάψει να έχει σημασία, αξίζει κάνεις να προσπαθήσει να χρησιμοποιήσει τον ορθό λόγο;
Έχω χρησιμοποιήσει διάφορες μορφές λόγου. Απλά επειδή υπάρχει ο καρκίνος της πολιτικής ορθότητας, κάποια πράγματα δεν μπορείς να τα πεις ευθέως δημόσια. Θα πέσουν να σε φάνε. Αν βλέπεις και αν καταλαβαίνεις, ο Πόλεμος των Λέξεων –όπως τον ονομάζω- οργιάζει εδώ και χρόνια. Δεν μπορείς να πεις όμως τα πράγματα απροκάλυπτα. Θα σε φάνε, όσο σωστό και αν είναι αυτό που λες. Πήγαινε πχ στο τρελοκομείο και μίλα με τη φωνή της λογικής. Ή θα σε γελάσουν, ή θα σε δείρουν, ή θα σε κοιτάνε σαν χαζοί. Χρειάζονται άλλοι τρόποι δράσης και προσέγγισης.

Οι Έλληνες δεν ταξιδεύουν. Λες μικρή χώρα πχ τη Νέα Ζηλανδία, αλλά τους βλέπεις παντού τους Νεοζηλανδούς. Δεν είναι τυχαίο ότι ήρθαν και πολέμησαν στην Κρήτη και την Ελλάδα.

Το σημείο αναφοράς σου για τον Ελληνικό Εμφύλιο θα άξιζε μια πιο ολοκληρωμένη παρουσίαση, αν και δεν θα το επέτρεπαν τα ΜΜΕ.
Αυτό μόνο μυθιστόρημα θα μπορούσε να γίνει, όπως αυτό που έγραψε ο φίλος μου ο Δημήτρης Φύσσας, το “Πλατεία Λένιν, πρώην Συντάγματος”, αλλά μυθιστόρημα. Από κει και πέρα είναι κάτι που δεν μπορώ να αποδείξω. Ζούμε σε μια περίεργη εποχή, που κάποιες περίοδοι του παρελθόντος έχουν βγει υπογείως στο παρόν. Αλλά αυτό είναι κάτι που σηκώνει ανάπτυξη μόνο σαν μυθιστόρημα.

Σήμερα μιλάμε για μια εποχή διαστρέβλωσης της ιστορίας, σε σχέση όμως με όσα γράφεις στο βιβλίο για την διαστρέβλωση της ιστορίας, από τον εμφύλιο και μετά, την αλλαγή της γλώσσας, την εννοιολογική αλλαγή. Είναι σημαντικό, είναι επιστημονική φαντασία, ή φτάσαμε στο σημείο που δεν θα μπορούμε να μιλήσουμε στην ίδια μας την χώρα;
Ήδη δεν μπορούμε. ΟΚ, ζούμε σε μια δημοκρατική χώρα, γιατί κακά τα ψέματα, δημοκρατία έχουμε. Όμως δεν μπορείς να πεις κάποια πράγματα. Όχι επειδή υπάρχει λογοκρισία άνωθεν, αλλά όλοι σε τραβάνε κοινή συναινέσει μην τυχόν και ανέβεις στο χείλος του καζανιού. Θεωρητικά μπορείς να πεις τα πάντα, αλλά αυτολογοκρίνεσαι και βάζεις όρια, αλλιώς αμέσως ρίπτεσαι στην πυρά. Οι ιθύνοντες και το παρακράτος τους είναι μανούλες σε αυτά, στις τεχνικές προπαγάνδας, στην «δολοφονία χαρακτήρα». Και είναι σκέτοι Γκαίμπελς. Όσο πιο θρασύς είσαι και όσα πιο πολλά ψέματα λες, τόσο περισσότερο θα γίνεις πιστευτός, γιατί ο άλλος αδυνατεί να πιστέψει πόσο θρασύς και ξεδιάντροπος είσαι. Λες πχ η γη είναι επίπεδη. Ο άλλος θα σε πιστέψει γιατί δεν μπορεί να πιστέψει το μέγεθος του θράσους σου. Σκέφτεται, μήπως τελικά εγώ κάνω λάθος αφού ο άλλος είναι τόσο πειστικός;

Εσύ ως ερευνητής με όλα αυτά τα ερεθίσματα και ταξίδια εντός και εκτός Ελλάδος πόσο δύσκολο σού είναι να σκέφτεσαι και να γράφεις υπό αυτές τις συνθήκες;
Έχω δει όλο τον κόσμο από διαφορετικές γωνίες. Τι να πεις σε αυτόν που έχει μάθει να ζει περιορισμένος στον μικρόκοσμο του, και επιπλέον, δεν έχει σκοπό να σε ακούσει κιόλας;

Πιστεύεις ότι τα ταξίδια σε βόηθησαν να απελευθερωθείς πέραν του διαβάσματος;
Εν μέρει ναι.

Γνωρίζω πολύ κόσμο που έχει διαβάσει αρκετά και φιλοσοφία κτλ, αλλά χωρίς να έχει φύγει στο εξωτερικό έχει τόσο στρεβλωμένη άποψη, γιατί έχει μείνει μόνο στην θεωρία.
Δεν είναι μόνο το ταξίδι αυτό καθεαυτό. Είναι το «ταξίδι», με την ευρύτερη έννοια. Ας διαβάσεις και όλη την Εθνική Βιβλιοθήκη, αν δεν βγεις παραέξω να δεις τα πράγματα διαφορετικά, είσαι καθηλωμένος σε έναν τρόπο σκέψης. Δεν είναι μόνο το να πας στο Περού, την Καμπότζη και τη Νέα Ζηλανδία. Είναι να βγεις από τα όρια σου και να αποκτήσεις νέες εμπειρίες. Άνθρωποι, συζητήσεις, κάτι που θα σε βγάλει από το καβούκι σου. Φυσικά μιλώ για ταξίδι, όχι τουρισμό. Ταξιδευτής από τουρίστα έχει τεράστια διαφορά. Στα δικά μου ταξίδια ήθελα να «χαθώ» για να «βρεθώ». Το βίωμα παίζει τεράστιο ρόλο.

 Πιστεύεις ότι η αμερικάνικη λογική του sabbatical μεταξύ λυκείου πανεπιστημίου ή κολεγίου δουλειάς με το ταξίδι βοηθά;
Είναι εξαιρετικό. Εδώ δεν μπορούμε να το καταλάβουμε. Ζούμε, λέει «στην καλύτερη χώρα του κόσμου». Και το λένε ειδικά όσοι δεν έχουν πάει πουθενά. Δεν χρειάζεται, σου λένε, να φύγουν. Πού το ξέρεις αφού δεν έχεις φύγει ποτέ, φίλε μου; Μπορεί να είναι η καλύτερη χώρα του κόσμου, αλλά μπορείς να τρως το αγαπημένο σου φαγητό πρωί μεσημέρι βράδυ σε όλη σου τη ζωή; Γνώρισε και κάτι διαφορετικό. Αυτό δείχνει τον τρόπο σκέψης του Έλληνα, ενός από τους πιο εσωστρεφείς λαούς αν όχι της γης, της Ευρώπης τουλάχιστον. Δεν είναι τυχαίο ότι δεν έχω πετύχει σχεδόν κανέναν μεμονωμένο Έλληνα στα ταξίδια μου, μόνο κάποια γκρουπ αραιά και πού και σε πολύ καθιερωμένους τουριστικούς προορισμούς. Είχα βαρεθεί να ακούω τους ντόπιους να αντιδρούν περίεργα όταν έλεγα ότι είμαι Έλληνας. «Ααααα, πω πωωωω, δεν έχουμε ξαναδεί Έλληνα εδώ πέρα!» Με κοίταζαν ως εξωγήινο. Στην Παταγωνία πχ όταν πήγα να βγάλω εισιτήριο σε κάτι ΚΤΕΛ και έγινε μπλέξιμο με το διαβατήριο, μαζεύτηκαν και το σχολίαζαν, «Ααααα, Γκρέσια!» έλεγαν με ύφος απορίας. Δεν κάνουν το ίδιο με τους άλλους Ευρωπαίους, ακόμα κι από χώρες μικρότερες από τη δική μας. Οι Έλληνες δεν ταξιδεύουν. Λες μικρή χώρα πχ τη Νέα Ζηλανδία, αλλά τους βλέπεις παντού τους Νεοζηλανδούς. Δεν είναι τυχαίο ότι ήρθαν και πολέμησαν στην Κρήτη και την Ελλάδα. Από μια χώρα στου διαόλου τη μάνα, άνθρωποι που δεν είχαν λόγο να έρθουν εδώ. Αλλά ήθελαν την περιπέτεια.

Είσαι ικανοποιημένος από με την ανταπόκριση του βιβλίου;
Μέχρι τώρα ναι. Κοίτα, οι αυτοεκδόσεις έχουν διαφορετική διείσδυση και εξέλιξη από ότι ο παραδοσιακός τρόπος έκδοσης. Παλιότερα έβγαζες 1000 αντίτυπα και έπρεπε να τα προωθήσει ο εκδότης, να το πάει στα βιβλιοπωλεία, να μην μείνουν αντίτυπα στην αποθήκη κτλ. Τώρα όλα αυτά έπαψαν να ισχύουν. Τυπώνεις και εκδίδεις και διαθέτεις σε όποιον το ζητήσει, ανά πάσα στιγμή. Δεν χάνεται το βιβλίο, ούτε χρειάζεται μεγάλη παραγωγή και υψηλές πωλήσεις. Η ίδια η έννοια της «επανέκδοσης» έχει καταργηθεί. Οι καινούργιες τεχνικές έχουν μειώσει και τα έξοδα παραγωγής αλλά και τον τρόπο διάθεσης και προώθησης. Η κατάσταση έχει αλλάξει υπέρ του συγγραφέα. Γλιτώνεις πολλά έξοδα, έστω κι αν έτσι πλήττονται τα βιβλιοπωλεία, (αυτά κλείνουν ούτως ή άλλως). Αυτό είναι ένα από τα καλά που έκανε η κρίση. Η αυτοέκδοση ως κίνηση υπήρχε στο εξωτερικό εδώ και χρόνια, σε εμάς έπρεπε να έρθει η κρίση, να τελειώσουν τα χρήματα και να ανακαλύψουν αυτοί που τους ενδιέφερε ότι υπάρχουν και άλλοι τρόποι έκδοσης και διάθεσης βιβλίων. Βέβαια έτσι έχεις και το φαινόμενο ο καθένας να κυκλοφορεί κάτι χωρίς επιμέλεια, αλλά τι να κάνουμε.

Είναι και θέμα εκδοτικού οίκου.
Ακριβώς. Ένας σοβαρός εκδοτικός οίκος που κάνει αυτοεκδόσεις, προσέχει τι κυκλοφορεί, ποιους εκδίδει. Θα πάει αλλού βέβαια κάποιος επίδοξος συγγραφέας, αλλά υπάρχουν μηχανισμοί ξεκαθαρίσματος.

Με τα ηλεκτρονικά βιβλία, πιστεύεις ότι θα την πατήσουν οι εκδοτικοί οίκοι, όπως η μουσική βιομηχανία με τα mp3;
Κοίτα εμένα δεν μου αρέσουν γιατί είμαι γέρος (γέλια). Αλλά από την άλλη μεριά είναι πολύ βολικά. Κατεβάζεις πέντε βιβλία στο ipad και πας διακοπές, αντί να κουβαλάς πέντε τόμους.

Βέβαια θες πάντα και τον φορτιστή…
Αυτό ακριβώς πάθαινε ο φίλος με τον οποίο συνταξιδέψαμε στην Αφρική στο τελευταίο μου ταξίδι. Πολλές φορές δεν υπήρχε ρεύμα για να φορτίσει το kindle του…. Αλλά είναι πάντα μια ευκολία.

Είσαι πολυγραφότατος, πως το καταφέρνεις να μην επαναλαμβάνεσαι;
Πολυγραφότατος… εντάξει ας το δεχτώ. Έχω ένα πολύ καλό αρχείο με καταγραφές και συλλογές στοιχείων που με βοηθά όχι μόνο να μην επαναλαμβάνομαι, αλλά και ανά πάσα στιγμή να μπορώ να βρω τις πληροφορίες και τις πηγές που με ενδιαφέρουν. (Αναφέρεται στον όγκο πληροφοριών σε μορφή αποκομμάτων, βιβλίων περιοδικών, βιντεοκασετών και φωτογραφιών που φιλοξενεί στο γραφείο του). Έχω δεκάδες ντοσιέ με αποκόμματα, θεματικά ταξινομημένα, περίπου 30.000 εγγραφές που σιγά σιγά εμπλουτίζεται. Όλο αυτό είναι περασμένο στην Access. Αν θες κάτι θα το ψάξω και μετά θα πάω στα αντίστοιχα ντοσιέ, για να βρω τις αντίστοιχες πηγές σε χειροπιαστή μορφή (άρθρα κτλ). Πχ θέλω να βρω άρθρα που να έχουν σχέση με την ελληνική πολιτική σκηνή και τον αποκρυφισμό, θα κάνω cross reference στην Access, θα μου βγάλει αποτελέσματα και μετά θα αναζητήσω τα αντίστοιχα άρθρα ή δημοσιεύματα στα ντοσιέ ή στα κουτιά.

Τώρα που πιάσαμε και αυτό το κομμάτι, θα μπορούσες να μου λύσεις και μια απορία. Να μου δώσεις κάποιες απαντήσεις. Όλο αυτό το σενάριο περί Κιούμπρικ και κινηματογράφησης της αποστολής στην Σελήνη, (ότι η προσσελήνωση, στήθηκε στο στούντιο)
Θα σταματήσω την συνέντευξη, σε προειδοποιώ! Μου ανεβαίνει η πίεση όταν τα ακούω τέτοια.

Έχει γίνει μια βρετανική χιουμοριστική ταινία που βασίστηκε σε αυτή την θεωρία το «Moonwalkers»
Ναι ναι, την είδα, έχει πολύ πλάκα. Είναι μέσα στο πλαίσιο των συνωμοσιολογικών θεωριών για τη Σελήνη και αυτή. Ότι τον Κιούμπρικ τον είχαν προσεγγίσει μυστικές υπηρεσίες κτλ. Υπάρχει και ένα πολύ ωραίο μοκιουμένταρι (Dark side of the moon) αλλά επειδή οι φανατικοί δεν καταλαβαίνουν τι σημαίνει αστείο και σάτιρα, το εκλαμβάνουν ως σοβαρό. Σε αυτό ο σκηνοθέτης είχε βρει δηλώσεις διασήμων, σημαινόντων προσώπων, πχ Κίσιντζερ, Ράμσφελντ κτλ οι οποίοι με αποσπάσματα από άσχετες συνεντεύξεις τους, απαντούν σε δικές του συγκεκριμένες ερωτήσεις «επιβεβαιώνοντας» τα περί συνομωσίας. Πχ Ρωτούσε ο σκηνοθέτης «υπήρχε συγκάλυψη στον αγώνα του διαστήματος» και απαντούσε ο επώνυμος, σε άλλη ερώτηση, άλλης συνέντευξης «μα φυσικά, είστε ανόητος αν δεν το έχετε προσέξει τόσα χρόνια», Τα μόνταρε τόσο καλά ο τύπος και σου έλεγε, ορίστε όλοι αυτοί οι μεγαλόσχημοι, Κισιντζερ, Ομπάμα, το παραδέχονται. Αλλά ήταν όλο στημένο, ήταν μια φάρσα, για να δείξει την χειραγώγηση των ΜΜΕ. Όμως τελικά κατέληξε μπούμερανγκ. Πολλοί πιστεύουν ότι είναι αληθινό. Ακόμα και η σάτιρα για τη συνωμοσιολογία μπορεί να αποκτήσει κρίσιμη μάζα και γίνεται χιονοστιβάδα υπέρ αυτής! Τρανό παράδειγμα το μοκιουμένταρυ «Εναλλακτική Λύση 3», που το έκαναν το 1977, για την Πρωταπριλιά. Το ότι δεν προβλήθηκε Πρωταπριλιά για τεχνικούς λόγους, συντέλεσε στο να αποκτήσει δυναμική, να ενταχθεί στη συνωμοσιολογία, και να προχωρά μόνο του. Βέβαια αυτές είναι και καταστάσεις που ίσως αποτελούν πειράματα κοινωνικής μηχανικής. Δεν είναι όλα αυτά απαραιτήτως αθώες φάρσες. Μερικές φορές είναι και ηθελημένες κινήσεις από ομάδες ή κύκλους, προκειμένου να μελετηθούν αντιδράσεις, καταστάσεις, διαδρομές της πληροφορίας κλπ, ή απλώς και μόνο στο πλαίσιο αντιπληροφόρησης.

Θεωρείς οτι η Ελλάδα σήμερα είναι ένα πείραμα;
Ένα σωρό κόσμος κάνει ό,τι του κατέβει, αφού δεν υπάρχει κανένας έλεγχος, στο μπάχαλο που είμαστε.

Η συνέντευξη-συζήτηση συνεχίστηκε για πολύ ώρα, με αφορμή την επικαιρότητα, τα βιβλία και την μουσική. Σταχυολόγησα κάποια αποσπάσματα, γιατί ο χρόνος πολυεπίπεδος και καταλυτικός δεν θα είναι ποτέ αρκετός για μια μηχανή λόγου όπως ο Θανάσης Βέμπος. Εννοείται ότι αυτολογοκριθήκαμε εκατέρωθεν, υπό τον φόβο του Ανθρώπου στο Ψηλό Κάστρο

ΣΤΕΛΙΟΣ ΜΠΑΣΜΠΑΓΙΑΝΝΗΣ

Γεννημένος τo 1968, ο Στέλιος Μπασμπαγιάννης, διαφωνεί με όλους. Όσους έχουν άποψη ,που δεν είναι η δική του και όσους δεν έχουν, γιατί δεν ασπάζονται τη δική του. Ασχολείται εδώ και χρόνια με την τέχνη της προώθησης θεραπευτικών ουσιών. Παράλληλα ασχολείται με την ευγενή τέχνη της μουσικής, ως συντάκτης σε διάφορα μέσα από το 1986. Το βιβλίο είναι η άλλη του μεγάλη αγάπη, που του επιτρέπει το ταξίδι ακόμη και ελλείψει χρημάτων. Πολιτικά ακραίος αντιπαθεί τη διαφθορά της αστικής δημοκρατίας, τον λαϊκισμό των Ελλήνων και τον υποκριτικό χαρακτήρα τους. Αν ήταν ζώο (κάποιοι λένε ότι είναι ) θα ήταν λύκος.